Tokeny nie są instrumentami finansowymi – a ich emitenci funduszem publicznym...

Przez
Jan Rybski
-
6 min czytania

Dnia 10 września 2019 roku Urząd Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF) udzielił obszernej odpowiedzi (na 10 stronach) na szczegółowe zapytanie pana Rahima Blaka z 20 sierpnia 2018 roku, dotyczące „wydawania tokenów osobistych”

tokeny to nie instrumenty finansowe

Odpowiedź UKNF dotyczy konkretnej sprawy p. Blaka z przywołaniem konkretnych przepisów m.in. Prawa bankowego i Ustawy o funduszach publicznych, zawiera ona jednak w swym Uzasadnieniu stwierdzenia natury ogólnej, dotyczące statusu tokenów i ich emitentów, powołując się przy tym na obowiązujące przepisy prawa. Warto stwierdzenia te tutaj przytoczyć i zaprezentować, gdyż pokazują one tok myślenia Urzędu odnośnie interpretacji odpowiednich przepisów prawa, co jest ważne dla przeprowadzania procesów tokenizacji aktywów. Cytaty z ww. odpowiedzi UKNF oznaczone są w poniższym tekście jako „...”.

1. „Gromadzenie środków pieniężnych nie może być utożsamiane z gromadzeniem walut wirtualnych”. A więc ważna jest zapewne i definicja odwrotna: gromadzenie walut wirtualnych nie może być utożsamiane z gromadzeniem środków pieniężnych – i dalej – „gdyż waluty wirtualne nie są ani emitowane, ani ich wartość nie jest gwarantowana przez żaden centralny bank na świecie i nie mają one również funkcji charakterystycznej dla typowego pieniądza.”

2. Dalej UKNF podaje definicję waluty wirtualnej, określając ją jako „cyfrowe odwzorowanie wartości niebędące prawnym środkiem płatniczym, pieniądzem elektronicznym czy instrumentem finansowym” - co wg UKNF jest zbieżne z aktualną definicją waluty wirtualnej przewidzianej w art. 2 ust. 1 pkt. 26 Ustawy z dnia 1 marca 2018 roku o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. I dalej UKNF pisze: „w przypadku kryptowalut możemy mówić jedynie o rzeczach oznaczonych co do tożsamości” i w innym miejscu dodaje „..co do gatunku”. Tym samym trudno, aby nabywanie kryptowalut mogło być rozumiane jako gromadzenie środków pieniężnych wg obowiązującej w Polsce ich definicji.

3. Według UKNF obciążanie gromadzenia pieniędzy ryzykiem związanym z inwestowaniem w uruchomienie działalności gospodarczej (a pewnie i w prowadzenie działalności gospodarczej już uruchomionej) nie może podlegać pod zapis art. 5 Prawa bankowego, określającego czynności bankowe, w ramach których dochodzi do obciążania środków klienta ryzykiem, w powiązaniu z art. 171 Prawa bankowego, penalizującym wykonywanie tych czynności bez zezwolenia.  

4. W procesach tokenizacji aktywów należy wykluczyć przeznaczanie pozyskanych w zamian za tokeny środków na nabywanie „dóbr inwestycyjnych, takich jak papiery wartościowe, instrumenty finansowe, nieruchomości komercyjne i tym podobne” oraz inne prawa majątkowe.  Katalog ten należałoby rozszerzyć zatem o nabywanie udziałów i akcji w spółkach kapitałowych, a więc wszystko to, co mogłoby podlegać Ustawie z dnia 27 maja 2004 roku o funduszach inwestycyjnych oraz Ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 roku Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi, Ustawy z dnia 29 lipca 2005r roku o obrocie instrumentami finansowymi, czyli to, co jest papierem wartościowym i/lub instrumentem finansowym w rozumieniu ww. obu Ustaw.

5. Emitent tokenów, nie chcąc podpadać pod zapisy Ustawy o funduszach publicznych, powinien działać w imieniu własnym i na swą rzecz, co wyklucza działanie w imieniu i w interesie trzeciej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Ponadto zgromadzone przez niego w wyniku emisji tokenów środki winny być wykorzystane dla potrzeb własnych znanych uprzednio nabywcom tokenów, związanych np. z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą inną, jak tożsama z działalnością funduszu inwestycyjnego lub alternatywnego funduszu inwestycyjnego.

6. Ponieważ tokeny (waluty wirtualne) nie są środkami pieniężnymi w rozumienia Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2366 z dnia 25 listopada 2015 roku nie mogą też być wpłacane do funduszu inwestycyjnego, zatem podmiot je gromadzący nie ma właściwości takowego. Chyba że dana kryptowaluta ma cechy zbioru skończonego, nabywając na koniec procesu jej wydobywania cech pieniądza elektronicznego w rozumieniu ustawy o usługach płatnicznych. „Ethereum - waluta o nieskończonym zasobie – nigdy nie będzie spełniać cech pieniądza elektronicznego z uwagi na jej rozproszenie”. Ponadto „kryptowaluty nie spełniają cech praw majątkowych, które mogą zostać wniesione do funduszu”.

7. Tokeny reprezentujące określone prawa są znakami legitymacyjnymi potwierdzającymi z jednej strony ich nabycie przez inwestora oraz z drugiej strony, zobowiązanie emitenta do ich świadczenia. „Przyjęcie, że mamy do czynienia ze znakami legitymacyjnymi, wynika ze względu na charakter i rolę tokenów. Stwierdzają one swoisty obowiązek świadczenia konkretnej osoby na rzecz posiadacza znaku legitymacyjnego, a tym samym w sensie fizycznym odpowiadają, chociażby bonom lub voucherom. Należy przyjąć, że będą one klasyfikowane jako znaki legitymacyjne w rozumieniu art. 921(15) k. c. Na ogół znaki legitymacyjne są wystawiane w związku z potrzebami obrotu masowego, a ich zasadnicza funkcja polega na ułatwieniu identyfikacji lub indywidualizacji osoby uprawnionej do odbioru świadczenia spełnionego przez przedsiębiorcę. Służą one racjonalizacji i uproszczeniu działalności gospodarczej podmiotów wchodzących w wielką liczbę stosunków zobowiązaniowych z nieznanymi im osobami, a także ochronie interesów tych podmiotów przy wykonywaniu wspomnianych zobowiązań. Znaki legitymacyjne ułatwiają uprawnionemu wykazanie przysługującego mu prawa do otrzymania świadczenia. W odróżnieniu od papierów wartościowych pełnią one jednak zasadniczo funkcję dowodową.” Vide bilet kolejowy, do kina, na koncert etc. ...

8. „Znaki legitymacyjne nie są objęte nadzorem KNF.” Jednak gdyby tokeny „stałyby się kiedyś akceptowalnym przez inne podmioty środkiem płatniczym, można będzie je uznać za pieniądz elektroniczny w rozumieniu ustawy o usługach płatniczych, co (byłoby) równoznaczne z koniecznością spełnienia przez (emitenta) warunków i obowiązków przewidzianych przez ustawę o usługach płatniczych  dla wydawcy pieniądza elektronicznego.”

9. „Wydawanie tokenów oraz ich oferowanie do nieograniczonego grona odbiorców nie jest związane z koniecznością wypełnienia obowiązków wynikających z Ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu, oraz o spółkach publicznych (UoOP), ponieważ znaki legitymacyjne nie spełniają definicji papierów wartościowych z art. 3 pkt. 1 Ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o obrocie instrumentami finansowymi, do której to definicji odsyła art. 4 pkt 9 UoOP.”

Waluta Kurs Dokonaj zakupu

Kup Bitcoin Zainwestuj już dziś!

Drogi użytkowniku,

podczas przeglądania i korzystania z usług naszych serwisów wykorzystujemy pliki cookies, które służą poprawnemu i bezpiecznemu świadczeniu przez nas usług. Pliki cookies, czyli niewielkie informacje tekstowe, które są zapisywane na urządzeniu, z którego korzystasz w związku korzystaniem ze serwisu internetowego. Ich stosowanie ma na celu poprawne działanie stron internetowych serwisu Internetowego. Zamykając ten komunikat (klikając w przycisk “Akceptuję i przechodzę do serwisu” ) wyrażasz zgodę na korzystanie w Internecie z technologii automatycznego śledzenia i zbierania danych oraz przetwarzania ich przez Tokeneo TEO OU, oraz akceptujesz politykę prywatności serwisu. Zamknięcie powiadomienia poprzez “X” wiąże się jednoznacznie z wyrażeniem zgody

Pliki te pozwalają zidentyfikować oprogramowanie wykorzystywane przez Ciebie oraz dostosować serwis internetowy indywidualnie do Twoich potrzeb. Pliki cookies zazwyczaj zawierają nazwę domeny, z której pochodzą, czas przechowywania ich na urządzeniu oraz przypisaną wartość.

Pliki cookies podmiotów zewnętrznych:
Wykorzystujemy także pliki "cookies" podmiotów zewnętrznych w następujących celach:

  • tworzenia statystyk – pomagających zrozumieć sposób korzystania przez Użytkowników z Serwisu internetowego, co umożliwia ulepszanie jego struktury i zawartości za pośrednictwem narzędzi analitycznych
  • określania profilu użytkowników – a następnie wyświetlania dopasowanych pod jego kątem materiałów w sieciach reklamowych,

Podmioty zewnętrzne:

Za pomocą ustawień przeglądarki internetowej lub za pomocą konfiguracji usługi, możesz samodzielnie i w każdym czasie zmienić ustawienia dotyczące cookies, określając warunki ich przechowywania i uzyskiwania dostępu przez cookies do Twojego urządzenia. Ustawienia te możesz zmienić tak, aby blokować automatyczną obsługę cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu na Twoim urządzeniu.

Szczegółowe informacje o możliwości i sposobach obsługi Cookies dostępne są w ustawieniach Twojego oprogramowania (przeglądarki internetowej).

Polityka prywatności serwisu

Niniejszy dokument określa zasady Polityki prywatności w Serwisie internetowym tokeneo.com/news/pl (dalej jako "Serwis Internetowy" lub „Serwis”). Administratorem Serwisu internetowego jest TOKENEO TEO OÜ (spółka o ograniczonej odpowiedzialności podlegająca prawu estońskiemu) z siedzibą w Tallinie (w prowincji Harju Maakond), pod adresem ul. Maakri 19-7K (w dzielnicy Kesklinna Iinnaosa), 10-145 Tallinn, w Estonii, zarejestrowana w dniu 21.12.2018 w estońskim rejestrze gospodarczym pod numerem:14630242, posługująca się numerem VAT UE: EE102149487.

Pełny dokument, w którym przeczytać można politykę prywatności usług Tokeneo dostępny jest w tym dokumencie.

Szczegółowe ustawienia mogą być zmieniane w przeglądarce.